Hoger celgetal bij robotmelken en op grotere bedrijven
Grotere bedrijven en bedrijven met een automatisch melksysteem hebben een hoger celgetal. Dat blijkt uit een onderzoek op bijna 15.000 Nederlandse melkveebedrijven van Royal GD en de faculteit Diergeneeskunde van de Universiteit Utrecht.
Afgelopen maand werden deze resultaten gepubliceerd in Journal of Dairy Science.
Celgetal steeg 15 procent in 5 jaar tijd
De onderzoekers zagen in de periode 2018 tot 2023 het gemiddelde tankcelgetal stijgen van 170.000 cellen/ml naar ruim 200.000 cellen/ml, een relatieve stijging van 15 procent. In omringende landen was er geen sprake van een celgetalstijging. Daardoor was de veronderstelling van de onderzoekers dat niet de seizoens- en weereffecten de redenen van de stijging zouden zijn.
Op zoek naar de oorzaak vonden ze diverse mogelijke antwoorden. Zo steeg het aandeel bedrijven dat met een robot melkt in die periode met 10 procent en juist op de robotbedrijven lag het celgetal gemiddeld 22.000 cellen/ml hoger. Ook nam in de onderzochte periode de bedrijfsgrootte toe. Op bedrijven met meer dan 181 koeien lag het celgetal 19.000 cellen/ml hoger.
Hogere melkprijs, hoger tankcelgetal
Het stijgen van het celgetal in de onderzochte periode liep ook synchroon met het stijgen van de gemiddelde leeftijd van de veestapel. Bij koeien met een hogere leeftijd is de kans op een hoger celgetal groter.
Een mogelijk effect op het tankcelgetal is ook de melkprijs, zo suggereren de onderzoekers. De melkprijs verdubbelde van 30 cent per kg melk in 2018 tot 60 cent per kg in 2022. Het is aannemelijk dat boeren de koeien met een verhoogd celgetal bij hoge melkprijzen langer aanhouden om toch te profiteren van de hoge melkprijzen.
Laagste celgetal in Zuid Holland
De onderzoekers zagen ook regionale verschillen. Zo was het celgetal op bedrijven in Zuid Holland gemiddeld 14.000 cellen/ml lager dan gemiddeld, terwijl het celgetal op bedrijven in Zeeland juist 20.000 cellen/ml hoger lag.